Google yedeklemesi fotoğraflarını da alıyor sanıyorsan yanılıyorsun

Google yedeklemesi fotoğrafları almaz. Telefonun ayarlarında "Yedekleme açık" yazıyor olması, galerindeki karelerin bir kopyasının Google hesabında beklediği anlamına gelmiyor; cihaz yedeklemesi yalnızca kendi listesinde yazan kalemleri yükler ve fotoğraf ile video o listede hiç geçmez. Bunu anlamanın yolu tahmin yürütmek değil: yedekleme ekranını açıp listeyi baştan sona okumak ve en üstteki tarihe bakmak. Karşımızda açılıp kapanan bir anahtar değil, okunması gereken bir liste var.

Şimdi telefonu eline al, ben de kendi telefonumla aynı ekranda olayım. Arama çubuğuna "yedekleme" yaz. Bazı modellerde Ayarlar > Google > Yedekleme, bazılarında Ayarlar > Sistem > Yedekle ve sıfırla altında çıkıyor; isim değişiyor, altındaki hesap değişmiyor. Ekran açıldığında üstte hesabın, hemen altında "Son yedekleme" tarihi, daha aşağıda da tek tek sayılan satırlar olacak.

O tarihe bakmadan aşağı kaydırma. Bu ekranda iki şey kanıttır: tarih ve liste. Geri kalan her şey senin varsayımın.

Listede gördüğün satırların anlamı

"Uygulamalar" satırı kulağa "bütün uygulamalarım" gibi geliyor; değil. Bazı telefonlarda yanında sadece bir sayı yazar, isimleri hiç göstermez. Gösterse bile o listeye girebilmek için uygulamanın kendisinin izin vermesi gerekir. Bankacılık ve cüzdan uygulamaları, kurumsal profil içine kurulanlar, Play dışından yüklenen yerel uygulamaların çoğu bu izni vermez. Yani o satır senin telefonundaki uygulama envanteri değil, izin verenlerin küçük bir alt kümesidir. Bu uygulamalar yeni cihazda yeniden kurulur ama boş açılır; seni tekrar giriş ekranına düşürür.

"Cihaz ayarları" satırı daha cömert görünür. Wi-Fi şifreleri, ekran parlaklığı, zil sesi gibi kalemler buraya girer. "Arama geçmişi" ve SMS satırları ise her telefonda yok. Bunları cihaz yedeklemesine katıp katmamak Android sürümünün değil, üreticinin kararı. Kişiler de bu listede genelde görünmez, çünkü zaten Google hesabına senkronize ediliyorlar; onların yedeği ayrı bir konu değil.

WhatsApp'ın yedeği de bu listede değil. Kendi ayarı var, kendi klasörüne yazar ve o da senin hesabındaki ortak alandan yer harcar. Bu yüzden "cihaz yedeklemesi açık" cümlesi, WhatsApp yazışmalarının yedeklendiği anlamına hiç gelmez.

Listede hiç görünmeyen şeyler

Fotoğraflar, videolar, ekran görüntüleri, indirilen PDF'ler, ses kayıtları, Download klasörünün tamamı. Bunların hiçbiri cihaz yedeklemesinin kapsamında değil. Google Fotoğraflar'da senkronu açmış olman bu listenin içeriğini değiştirmiyor; o ayrı bir ayar, ayrı bir yer, ayrı bir davranış.

Şu ayrımı net tutmakta fayda var: senkron, fotoğrafının bir kopyasını hesabına taşır, ama bunu telefonun yedekleme mekanizması yapmaz. Telefonu sıfırlayıp kurulum ekranına geldiğinde karşına çıkan "yedekten geri yükle" seçeneği galeriyi getirmez. Galerin, senkron açıksa ve dosya hesaba yüklenmişse, hesabına girip uygulamanın kendisi üzerinden geri gelir. Aynı şey indirdiğin dosyalar için geçerli değil; onların böyle bir yolu da yok, çünkü hiçbir yere yüklenmiyorlar.

Kota dolduğunda kimse bağırmıyor

Hesabındaki 15 GB, Gmail, Drive ve Fotoğraflar arasında ortaktır; cihaz yedeklemesi de aynı havuzdan beslenir. Havuz dolduğunda yedekleme durur ama ekranda kırmızı bir uyarı görmeyebilirsin. Tek belirti tarihin eskimesi olur. Kotayı görmek için Google One uygulamasına ya da hesabındaki depolama göstergesine bakabilirsin; yedekleme ekranının kendisi bu konuda pek konuşkan değildir.

Tarih: iki gün mü, on iki gün mü

Yedekleme günde bir kez, belli koşullar oluştuğunda çalışır: telefon şarjda, Wi-Fi'ye bağlı ve boştayken. Bazı modeller mobil veriye de izin veriyor ama varsayılan davranış bu yönde. Gece şarja takmadığın, Wi-Fi'ye girmediğin bir hafta, yedeğin bir hafta eski kalır. Ekranda "12 gün önce" yazıyorsa, son 12 günde yazdığın mesajlar, kurduğun uygulamaların verileri, arama kayıtların o yedeğin içinde yok. Telefonu bugün sıfırlarsan 12 gün önceki hâline dönersin.

Burada ince bir nokta var: tarih, yedeğin ne zaman çalıştığını söyler; içinde ne olduğunu söylemez. Yarım kalan bir yedek de tarihi güncelleyebilir. Kapsamı tarihten değil, yukarıdaki listeden okuyacaksın. İkisini birlikte okumak zorundasın, çünkü biri kaybın büyüklüğünü, diğeri kaybın nerede olduğunu anlatıyor.

Geri yükleme nerede karşına çıkıyor

Cihaz yedeklemesinin geri dönüş yolu tek bir yerde belirir: sıfırlanmış ya da yeni bir telefonun kurulum ekranı. Aynı Google hesabıyla giriş yaptığın anda yedek listelenir ve geri yükleme seçeneği sunulur. Farklı bir hesapla kurarsan o yedek sana gösterilmez; sonradan aynı hesapla kurulum ekranına dönmek de kolay bir iş değil. Yani yedeğin varlığı kadar, kurulumda hangi hesapla giriş yaptığın da sonucu belirliyor.

Geri yükleme sırasında uygulamanın kendisi mağazadan yeniden kurulur, verisi yedekten gelir; veri izni vermeyen uygulama boş kurulur. Bir de şu var: hesap çok uzun süre kullanılmazsa Google cihaz yedeğini kendiliğinden silebiliyor. Bu sürenin tam uzunluğunu ve koşullarını Google'ın kendi yardım sayfasından doğrulamak gerekir; ben ezberden gün sayısı vermem.

Aynı Android, farklı liste

İki telefonu yan yana koy: aynı Android sürümü, aynı hesap, iki farklı liste. Sebep sürüm değil, üreticinin kararı. SMS, arama geçmişi, Wi-Fi şifreleri gibi kalemleri cihaz yedeklemesine katmak telefon üreticisinin elinde olduğu için, bir arkadaşının listesine bakıp kendi telefonunda aynı satırları beklemek boşuna. Aynı modelin farklı yazılım sürümlerinde bile satırlar oynayabilir.

Ekrandan çıkarken elinde ne kalıyor

"Yedekleme açık mı" sorusunu bırak. Yerine iki soru koy: en üstteki tarih kaç gün önceyi gösteriyor ve listede hangi kalemler var? Fotoğrafın, videon, Download klasörün, WhatsApp yazışmaların bu listenin dışında kalıyor; her biri kendi ayarında, kendi yerinde duruyor. Cihaz yedeklemesi onları senin adına toplamaz, sadece listede yazanı taşır. Sıfırlamadan önce o ekranı bir kez daha aç ve satırları yüksek sesle oku; okuduğunda emin olmadığın her satır, aslında taşımadığın bir şeydir.