İçinde oyun kaydı kalan bir klasörü silmenin geri dönüşü yok
İçinde oyun kalıntısı kalan bir klasörü silmek geri dönüşü olmayan bir adımdır, çünkü oyunun kendisi çoktan gitmiştir ama sizinle ilgili kısmı hâlâ oradadır: kayıt dosyaları, ayar dosyaları, profiller ve lisans dosyaları genellikle oyunun kurulu olduğu yerde değil, Belgeler, AppData ve ProgramData altında bekler. Silmeden önce yapılacak tek şey klasörü açıp alt klasör adlarını okumak ve SaveGames, Profiles, Config, Licenses gibi bir isim görünce durmaktır. Bu klasörler diskte yer kapladığı için silinmek istenir; oysa kazandığınız yerin büyük kısmı önbellek ve günlük dosyalarıdır, kaybınız ise yılların kaydı olabilir.
Şimdi seni yanıma oturtayım. Ekranda D diski açık, üstte "41 GB boş" yazıyor, karşımda yedi yıllık bir klasör duruyor. İçine giriyorum, adres çubuğu uzuyor ve alt alta şu isimler çıkıyor: Cache, Logs, SaveGames, Profiles, settings.ini, license.dat. Fare seçim için hazır bekliyor, parmağım tıklamaya gidiyor. Durduğum yer tam burası. Çünkü o listede üç klasörün ikisi çöp, biri değil ve ikisi birbirine fazlasıyla benziyor.
Klasör adını okumak neden en güvenli kontrol
Windows'ta bir klasörü açıp içine bakmak hiçbir şeyi değiştirmez, hiçbir dosyayı taşımaz, hiçbir ayarı bozmaz. Silmeden önce yapılabilecek en sağlam kontrol de bu: içerideki alt klasör adlarını ve dosya uzantılarını okumak. Adlar size klasörün ne işe yaradığını genellikle açıkça söyler.
Silmesi görece güvenli olanlar:
Cache,ShaderCache,Temp,CrashDumps,Logs: oyunun yeniden üretebileceği dosyalar.Screenshots,Video: oyun verisi değil ama sizin veriniz; kararı size kalmış.
Burada durup düşünmeniz gerekenler:
Save,Saves,SaveGames,Saved,Profiles,Player,Character,userdata,remoteConfig,Settings,Options,keybinds,.ini,.cfg,.profileLicenses,license.dat,.lic,Store
İkinci listeden bir isim görüyorsanız, o alt klasör ayrı bir yere kopyalanana kadar silme işlemi beklemelidir. Klasörün tamamını silmek zorunda değilsiniz zaten; asıl yer açan kısım genelde ilk listede.
Oyun kayıtları çoğu zaman oyunun klasöründe değil
En yaygın yanılgı, kaydın oyunun kurulu olduğu klasörde durduğunu sanmak. Pek çok oyunda durum böyle değil. Kayıtlar tipik olarak şu adreslerde bulunur:
BelgelerMy Games<Oyun Adı>BelgelerKaydedilen Oyunlar(İngilizce sistemlerdeSaved Games)- Oyunun kendi klasörü içindeki
saveveyasavesalt klasörü - Hesaba bağlı bir bulut senkronizasyonu varsa yerel kopya ayrıca
Steamuserdata<hesap><oyun>remotegibi bir yolda
Bulut hesabının olması sizi tek başına korumaz. Senkronizasyon kapalıysa, hiç açılmamışsa ya da son yükleme tamamlanmadıysa, diskteki klasör tek kopyadır. Üstelik bulut tarafı çoğunlukla yalnızca kayıt dosyasını tutar; tuş atamalarınızı, grafik ayarlarınızı ve profil dosyalarınızı tutmaz. Oyunu yeniden kurduğunuzda kaydınız yerinde olur ama her şeyi baştan ayarlarsınız.
AppDataRoaming asıl tuzak
AppData klasörü varsayılan olarak gizlidir, gezgin penceresinde görünmez. Adres çubuğuna %appdata% yazıp Enter'a bastığınızda açılan yer AppDataRoaming olur. %localappdata% sizi AppDataLocala, %programdata% ise ProgramDataya götürür. Gizli öğeleri görünür yapmak için görünüm menüsünden ilgili seçeneği işaretlemeniz de yeterli.
Buradaki ayrımı kafamda şöyle tutuyorum: Local daha çok o makineye özel önbellek, gölgelendirici derlemesi ve geçici veri barındırır, çoğu zaman silinebilir. Roaming ise profili taşır. Yapılandırma dosyaları, dışa aktarılmış ayarlar ve lisans dosyaları sıklıkla AppDataRoaming<Yayıncı><Oyun> altındadır ve klasörle birlikte gider. ProgramData da ortak ayarlar ve bazı lisans dosyaları için benzer bir duraktır; orada bir oyun adına klasör görürseniz içine bakmadan silmemek gerekir.
Bir de AppDataLocalLow var. Adı "Local" olduğu için önbellek sanılıp silinen, özellikle Unity ile yapılmış oyunlarda kayıt ve ayar dosyalarının düştüğü yerdir. Burayı boşaltmadan önce alt klasör adlarına bakmakta fayda var.
Kaldırma aracı klasörü bırakır, kararı size verir
Oyunu Ayarlar veya Denetim Masası üzerinden kaldırdığınızda kaldırma aracı genellikle program dosyalarını ve kayıt defteri girdilerini temizler, ama Belgeler ve AppData altındaki klasörü çoğu zaman yerinde bırakır. Bu iyi niyetli bir davranış: yeniden kurarsanız kaydınız yerinde olsun diye. Sonra disk dolar, siz de "kaldırdım ama hâlâ duruyor" diyerek o klasöre elle saldırırsınız. Tehlikeli an tam olarak burasıdır, çünkü kaldırma aracının kasten bıraktığı şeyi siz siliyorsunuz.
Silmeden önceki beş adım
- Klasörü açın, hiçbir şeye dokunmadan alt klasör adlarını ve dosya uzantılarını okuyun.
- Boyutlara bakın. Kayıt ve ayar dosyaları genellikle kilobayt, birkaç megabayt mertebesindedir; klasörün gigabaytları
CacheveLogsgibi yerlerde birikir. Yer açma derdindeyseniz hedefiniz zaten o şişkin alt klasörler. - Şüpheli olanı olduğu gibi harici bir diske kopyalayın. Kopyalamak, klasörü asıl yerinde tutmadan korumanın en basit yolu; sonra istediğiniz zaman geri bakabilirsiniz. USB ile bağlı bir disk, ağ sürücüsüne göre daha güvenli, çünkü kopyalama sırasında bağlantı kopmaz.
- Silme kararını ana klasöre değil, emin olduğunuz alt klasörlere uygulayın.
LogsveCachegider,SaveGameskalır. - Geri Dönüşüm Kutusu'nu son kontrol olarak görün. Kutu doluysa veya dosya kutunun kapasitesini aşıyorsa Windows sizi uyarır ve kalıcı silme yapar; o uyarıyı okumadan geçmeyin.
Geri Dönüşüm Kutusu'nun kapsamadığı yerler
"Yanlış sildiysem kutudan çıkarırım" cümlesi yalnızca kutuya uğrayan silmeler için geçerli. Şu durumlarda dosya doğrudan silinir ve Windows'un kendi araçlarında onu geri getirecek bir yol yoktur:
Shifttuşuna basılı tutarak silmek.- USB bellek, hafıza kartı ve harici diskten silmek; bu ortamlarda Geri Dönüşüm Kutusu devre dışıdır.
- Ağ sürücüsünden silmek.
- Kutu kapasitesini aşan büyük bir klasörü silmek.
- Telefonun dahili depolamasından silmek. Android tarafında
/Android/data/<paket adı>/filesaltındaki veriler bilgisayara bağlandığında sıradan bir klasör gibi görünür ve silindiğinde kutuya düşmez.
Yani işlemi nerede yaptığınız, silmenin geri alınabilir olup olmadığını belirliyor. Klasörün içindeki kayıt dosyası için ikinci bir şans yok.
Kendi karar kuralım
Emin olmadığım klasörü silmiyorum. Önce harici diske kopyalıyorum, bir süre orada tutuyorum ve o süre içinde oyuna dönme ihtiyacım olup olmadığını görüyorum. Çoğu zaman ihtiyaç olmuyor; ama olduğu zamanlarda diskte yer açmanın verdiği rahatlık, giden bir kaydın yerini tutmuyor. Bir klasörün silinmesi saniyeler sürüyor, içindeki kaydın yeniden oluşturulması ise saatler alıyor ve bazen hiç mümkün olmuyor.