Depolama ekranında hangi kategori yer kaplıyor, hangisi güvenli

Depolama ekranında yer kaplayan kategori, listeyi açtığınızda en üstte duran kategoridir; güvenle küçültülebilen taraf Uygulamalar ve özellikler içindeki kullanılmayan büyük uygulamalarla Geçici dosyalar ve Depolama Algılama'nın temizlediği sistem artıklarıdır. Belgeler, Resimler ve Diğer'in içindeki kişisel dosyalar ise silinecek değil, önce başka bir konuma taşınacak taraftır. Bu yüzden işe silmekle değil okumakla başlanır: sıralı listedeki en büyük kalemi adıyla söyleyip bütün temizlik sırasını o kalemin üzerine kurmak gerekir.

Ayarlar > Depolama'yı açtığımda önce üstteki çubuğa bakıyorum ama kararı çubuk vermiyor. Çubuk yalnızca yerin bitmekte olduğunu söylüyor. Altındaki sıralı liste ise yeri kimin yediini söylüyor. Bu ikisini birbirine karıştırdığım dönemde sildiğim dosyaların çoğu, aslında neredeyse hiç yer kaplamıyordu.

Şimdi o ekranda tek bir şey yapıyorum. Hiçbir şeye dokunmadan listeyi tepeden aşağıya okuyor ve en büyük kalemi içimden adlandırıyorum. Suçlu bazen oyunlar oluyor, bazen tarayıcı, bazen de kimsenin aklına gelmeyen Diğer. Ama o cümle kurulmadan atılan her adım yanlış yerden başlıyor. Sen de ekrana benimle birlikte bak; fareyi henüz hiçbir şeye götürme.

Kategorilerin gerçekte ne olduğunu ayırmak

Listede gördüğün her satır aynı türden veri değil. Bazıları yeniden üretilebilir artık, bazıları senin kişisel dosyan. Silme kararını bu ayrım veriyor, rakamın büyüklüğü değil.

Uygulamalar ve özellikler

Yüklü programlar, oyunlar ve onların verisi. Tek bir oyun onlarca gigabayt olabiliyor, bu yüzden yer sorununun ilk şüphelisi burası. Kategori melez: programın kendisi sistem tarafı, ama içindeki kayıt dosyaların senin. Kaldırma işlemi ikisini birlikte götürür.

Geçici dosyalar

Sistemin ve uygulamaların oluşturup işi bittiğinde silmediği artıklar. Güncelleme kalıntıları, küçük resim önbelleği, tarayıcı önbelleği, hata raporları, geri dönüşüm kutusu. Tanımı gereği yeniden üretilebilir veri; en güvenli küçültme alanı burası.

Belgeler, Resimler, Müzik, Videolar

Bunlar Windows'un standart kitaplıkları, yani işletim sisteminin kullanıcı verisi diye işaretlediği klasörler. Buradaki rakam senin rakamın. Silinecek değil, taşınacak yer burası.

Diğer

Beklenmedik büyüklükteki kalem. Belgeler, Resimler, Videolar ve Müzik dışında kalan her şey buraya düşüyor: masaüstüne atılmış bir video, C: kökünde unutulmuş bir kurulum dosyası, varsayılan konumun dışına kurulmuş bir oyunun verisi, tarayıcı profilleri, AppData ve ProgramData altındaki uygulama verileri, eski Windows kurulum kalıntıları. Kitaplıklar sadece birkaç bilinen klasörü saydığı için, dışarıda kalan ne varsa Diğer'in çuvalına giriyor. Beklediğinden büyük olmasının sebebi bu.

Sistem ve ayrılmış

Bazı sürümlerde ayrı bir satır olarak görünüyor: sanal bellek dosyası, hazırda bekletme dosyası, sistem geri yükleme noktaları. Rakam büyük görünse de normaldir ve buradan elle dosya silinmez; kendi ayar sayfasından yönetilir.

Sıralı listeden tek bir hedef çıkarmak

Liste boyuta göre sıralı geliyor, bu bize bedava bir öncelik sırası veriyor. Yapılacak şey en büyük satırı bulup adını koymak ve o adı bir kenara yazmak. İki büyük kalem varsa ikisini de yaz, ama ilk hedefi tek seç. Aynı anda üç yere saldıran bir temizlik, hangi adımın işe yaradığını görünmez kılar.

Küçük bir alışkanlık edindim: ekranı açar açmaz boş alanı da not ediyorum. Üstteki çubukta ya da Bu bilgisayar penceresinde yazan sayı, bütün işlemin ölçüsü olacak. Bu sayı olmadan yapılan temizlik, sonunda kendini kandırmaya dönüşüyor.

Uygulamalar ve özellikler: ilk bakılacak yer

En büyük kalem uygulamalarsa, iş Ayarlar > Uygulamalar > Yüklü uygulamalar listesinde bitiyor. Orada boyut sütununa göre sıralama yapılabiliyor. Üstte oturan iki üç programı tek tek gözden geçiriyorum: hâlâ kullanıyor muyum, kullanmıyorsam kaldırıyorum.

Burada durup düşünülecek bir nokta var. Kaldırmak, uygulamanın verisini de götürür. Bir oyunun kayıt dosyası ya da bir programın ayar dosyası senin için önemliyse, kaldırmadan önce onu Belgeler'in altına kopyalamak gerekir. Sonradan pişman olmanın telafisi yok; o veri kaldırma işlemiyle birlikte gidiyor.

Geçici dosyalar: en güvenli küçültme

Depolama ekranındaki Geçici dosyalar satırına girdiğimde alt kalemler çıkıyor: geri dönüşüm kutusu, indirilenler, küçük resimler, teslim en iyileştirmesi dosyaları, Windows Update kalıntıları, hata raporları, gölgelendirici önbellekleri. Kutuların çoğu işaretli geliyor ve bu işaretli hâli olduğu gibi onaylamak, çoğu zaman doğru hamle.

Ama tek bir kutu var ki onu her seferinde kaldırıyorum: İndirilenler. O klasör bir çöp kutusu değil, geçici bir bekleme odası. İçindeki dosya eski olduğu için değil, ben artık gerekmediğine karar verdiğim için silinmeli.

Geri dönüşüm kutusunu boşaltmak da bu kategoride. Orada duran şeyin adı zaten atık, ama sana son bir şans olarak duruyor. Yanlışlıkla silinen bir dosyayı kurtardığım oldu; o yüzden kutuyu boşaltmadan önce bir kez göz gezdirmeyi ihmal etmiyorum.

Depolama Algılama: hangi anahtarı açık bırakıyorum

Depolama Algılama, bu ekrandaki işlerin bir kısmını kendi başına yapan yerleşik araç. Tetikleyicileri şunlar: disk alanı azaldığında, her gün, her hafta, her ay ya da hiçbir zaman. Yapabildikleri ise sınırlı ve belli: uygulamaların kullanmadığı geçici dosyaları silmek, geri dönüşüm kutusunda belirli bir günden eski dosyaları silmek, İndirilenler klasöründe belirli süredir açılmamış dosyaları silmek.

Benim ayarım şöyle: geçici dosya temizliği açık, geri dönüşüm kutusu otuz gün, İndirilenler kapalı, zamanlama ayda bir ya da alan azaldığında. Nedeni basit. İlk ikisi tanımı gereği artık olan veriye dokunuyor, üçüncüsü ise senin henüz karar vermediğin dosyalara. Bir aracın senin adına karar vermesi ile senin yerine karar vermesi arasındaki fark burada ortaya çıkıyor.

Zamanlamayı her güne çekmenin bir faydası yok. Her gün çalışan bir temizlik, zaten küçük olan kazancı sürekli tekrar eder ve neyin ne zaman silindiğini takip etmeyi zorlaştırır.

Kişisel medya: silmek değil, taşımak

Belgeler ve Resimler kategorilerinde rakam büyükse, oradaki içerik senin verin. Bunun için izlediğim yol hep aynı: dosyayı başka bir konuma kopyala, kopyanın gerçekten açıldığını gör, ancak ondan sonra aslını sil. Kopyayı doğrulamadan silmek diye bir şey yok.

Bunu neden bu kadar vurguluyorum? Çünkü depolama temizliğinde yapılan en pahalı hata, geri döndürülemez olanı silmektir. Geçici bir dosyayı yanlışlıkla silersen sistem onu yeniden üretir. Bir fotoğrafı silersen üretmez.

Android tarafında aynı okuma

Telefonda aynı ekran Ayarlar > Depolama altında ve mantığı benzer. Kategoriler Uygulamalar, Resimler ve videolar, Ses, Oyunlar, Belgeler ve diğer, Sistem şeklinde sıralanıyor. Buradaki Belgeler ve diğer, Windows'taki Diğer'in karşılığı: bilinen klasörlerin dışında kalan her şey orada birikiyor.

Android'de iki farklı temizlik var ve birbirine çok benziyor. Önbelleği temizle güvenli; uygulama silinmez, hesabın açık kalır, oyun kaydın durur. Veriyi temizle ise tam tersi: hesabından çıkarsın, ayarların sıfırlanır, kayıtların gider. Parmağın bu ikisinden birine giderken hangisinin üstünde durduğunu bilmen gerekiyor.

Her adımda boş alanı tekrar okumak

İşin görünmez ama en işe yarayan kısmı bu. Başlamadan boş alanı yazdım, bir adım attım, aynı sayıyı tekrar okudum. Değişim yoksa o adım işe yaramamış demektir; geri alır, sıradakine geçerim. Değişim varsa, ne kadar olduğunu not ederim ki bir sonraki büyük kaleme geçerken hangi kazancın nereden geldiğini bileyim.

Bu yöntemin tek dezavantajı, bazen beklediğinden az kazanç sağlaması. Bir kategoriyi temizler, sonra boş alanın neredeyse hiç artmadığını görürsün. Bu bir başarısızlık değil, tam tersine en değerli bilgi: asıl yükün başka yerde olduğunu söyleyen bir işaret. O anda durup listeye geri dönmek, aynı yeri kazmaya devam etmekten çok daha akıllıca.

Nerede durmak gerektiği

Temizliğin sonu, boş alanın belli bir sayıya ulaşması değil. Sıralı listede hiçbir satırın artık açıklanamaz biçimde büyük kalmaması. Uygulamalar makul, geçici dosyalar küçük, Diğer anlaşılır bir seviyede, kişisel medya da yerinde ya da taşınmış durumda. O noktaya geldiğinde ekranı kapatabilirsin; çünkü artık hangi satırın ne olduğunu biliyorsun.